Bài 3: Gắn trách nhiệm với kết quả, khơi thông sức ì bộ máy

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng căn dặn: “Một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền”. Trong thực tiễn lãnh đạo, quản lý, giá trị của nêu gương trước hết nằm ở khả năng tạo chuyển động.

Thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội đã ban hành Kế hoạch số 105-KH/TU, xác định việc học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh phải gắn chặt với nhiệm vụ chính trị, với xây dựng văn hóa lãnh đạo, văn hóa công vụ, trách nhiệm thực thi công vụ và trách nhiệm nêu gương.

Hơn 10 năm qua, hàng nghìn tấm gương tiêu biểu, người tốt - việc tốt đã xuất hiện, thật sự trở thành những “bông hoa đẹp” trên mọi lĩnh vực đời sống xã hội của Thủ đô, như: Thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh - quốc phòng, trật tự an toàn xã hội; tập trung giải quyết các vụ việc tồn đọng trong nhân dân... Nhiều mô hình, cách làm hay đã được phát hiện, biểu dương và nhân rộng.

Điểm cốt lõi là đưa việc học và thực hành theo Bác ra khỏi phạm vi nhận thức chung để đi vào chính công việc hằng ngày. Nêu gương không chỉ là giữ gìn phẩm chất, đạo đức, lối sống, mà còn là nói đi đôi với làm, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, đặt lợi ích của nhân dân lên trên hết.

Sau hơn một năm vận hành mô hình chính quyền mới, bộ máy của Thủ đô từng bước ổn định, hoạt động thông suốt, hiệu quả. Thực tiễn ở cơ sở cho thấy, khi việc học và thực hành được đặt vào những vấn đề cụ thể, giá trị ấy trở nên sinh động hơn.

Điển hình tại phường Bạch Mai, Đảng ủy phường đã yêu cầu các phòng, ban, đơn vị lấy kết quả thực hành, mức độ tín nhiệm và sự hài lòng của nhân dân, tổ chức, doanh nghiệp làm thước đo chủ yếu để đánh giá, xếp loại tổ chức Đảng, cán bộ, đảng viên hằng năm và cả nhiệm kỳ.

Từ quý I-2027, phường Bạch Mai tiếp tục gắn trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên với kế hoạch tu dưỡng, rèn luyện, phấn đấu và yêu cầu thực hành có kết quả. Cách làm ấy đặt ra một câu hỏi khác với trước đây: Không phải cán bộ đã đăng ký điều gì, mà công việc đã thay đổi ra sao sau khi cán bộ thực hiện trách nhiệm của mình?

Tinh thần ấy được thể hiện khá rõ trong công tác giải phóng mặt bằng dự án Trục không gian quốc lộ 1A. Dưới sự chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền cùng sự đồng thuận của nhân dân, phường Bạch Mai đã tổ chức các bước tháo dỡ, di dời tài sản, công trình trên đất, tạo mặt bằng sạch cho dự án. Đây là một trong những địa phương đi đầu trên toàn tuyến trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ này.

Hà Nội là một trong những địa phương triển khai học tập, quán triệt Chỉ thị số 05-CT/TW với quy mô lớn. Trong 10 năm thực hiện Chỉ thị, thành phố Hà Nội đã tổ chức 1.175 hội nghị quán triệt trực tiếp với hơn 1,2 triệu lượt cán bộ, đảng viên tham gia học tập. Đối với học tập các chuyên đề toàn khóa, thành phố tổ chức 602 hội nghị trực tiếp, thu hút gần 200.000 lượt người tham dự.

Đằng sau những diện tích đất được bàn giao đúng tiến độ là cách làm sát cơ sở của đội ngũ cán bộ. Thay vì chỉ thông báo chính sách, phường Bạch Mai kết hợp nhiều hình thức tuyên truyền, từ hệ thống truyền thanh, các nhóm Zalo đến trực tiếp gặp gỡ từng hộ dân, giải thích cụ thể chính sách bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng.

Kết quả, tính đến ngày 1-10-2026, phường Bạch Mai đã có 5/9 tổ chức bàn giao 9.743,2m² đất, trong đó có 2 trụ sở đất công đã tháo dỡ và phần đất của 3 trường đại học: Bách khoa, Kinh tế quốc dân, Xây dựng Hà Nội; hoàn thành 100% công tác điều tra, lập dự thảo phương án bồi thường và công khai 125 phương án.

Một điển hình khác ở xã Đan Phượng cho thấy rõ hơn ý nghĩa của việc gắn quyền hạn với trách nhiệm. Theo đó, chuyên viên Phòng Văn hóa - Xã hội xã Đan Phượng Nguyễn Thị Minh Khanh được Chủ tịch UBND xã ủy quyền thực hiện thủ tục hành chính cấp lại Giấy xác nhận mức độ khuyết tật. Thay vì hồ sơ phải qua nhiều khâu xin ý kiến, trách nhiệm được giao thẳng cho người có đủ năng lực xử lý. Với 6 hồ sơ được giao, chị Khanh đều giải quyết đúng và trước hạn.

Phó Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Đan Phượng Nguyễn Minh Đức cho biết, việc đánh giá cán bộ từ nhận xét định tính chuyển sang có căn cứ định lượng, gắn trách nhiệm cá nhân với kết quả công việc. Trong 7 tháng năm 2026, xã Đan Phượng tiếp nhận 11.473 hồ sơ; đã giải quyết 11.195 hồ sơ, trong đó 11.085 hồ sơ đúng và trước hạn, đạt 99,02%.

Từ một thủ tục hành chính cụ thể đến một nhiệm vụ giải phóng mặt bằng lớn, điểm chung đều là: Khi trách nhiệm được giao rõ, người thực hiện được trao quyền phù hợp và kết quả được lượng hóa, sức ì của bộ máy có thể được chuyển thành năng lực hành động.

Muốn khắc phục tình trạng trì trệ một cách bền vững, không thể chỉ kêu gọi cán bộ “dám nghĩ, dám làm”. Trước hết, cần tạo ra cơ chế để người làm tốt được ghi nhận, người dám làm vì lợi ích chung được bảo vệ, đồng thời cán bộ thiếu năng lực, sợ trách nhiệm, không hoàn thành nhiệm vụ phải được xem xét, thay thế.

Tại hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số Nghị quyết, Chỉ thị của Bộ Chính trị, đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh, mục tiêu chiến lược mà Bộ Chính trị xác định rõ trong Chỉ thị số 07/CT-TW khi bước vào giai đoạn phát triển mới là tạo bước chuyển căn bản, mạnh mẽ từ “tư duy làm theo” sang “hành động thực hành” đi vào chiều sâu thực chất.

Từ lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vai trò của đạo đức người cách mạng đến yêu cầu đối với cán bộ cấp chiến lược được đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhắc lại, một điểm chung được khẳng định: Vị trí càng cao, trách nhiệm càng lớn thì yêu cầu tự học, tự rèn, tự soi, tự sửa càng cao; học phải gắn với công việc, trách nhiệm và kết quả phục vụ nhân dân.

Đặt trong yêu cầu đó, Hà Nội đang từng bước chuyển mạnh phương thức đánh giá cán bộ từ quá trình sang kết quả, từ đăng ký sang sản phẩm, từ yêu cầu chung sang trách nhiệm cụ thể. Năm 2026, Hà Nội thực thi các nhiệm vụ theo phương châm: “Kỷ cương, chuyên nghiệp - Đột phá, sáng tạo - Hiệu quả, bền vững”.

Phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của Thành ủy và các cấp ủy cơ sở được đặt trong yêu cầu: Đã nói là làm, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả, làm đến cùng; tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính; thực hiện tinh thần “6 rõ”: Rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền và yêu cầu “làm thật, tiến độ thật, hiệu quả thật”.

Tại mỗi ngành, lĩnh vực, công việc, thành phố đều đặt ra KPI để thực hiện. Nền tảng không gian làm việc số dùng chung HanoiWork giúp quản trị nhiệm vụ theo thời gian thực, gắn trách nhiệm của từng tập thể, cá nhân với hệ thống OKR/KPI. Đến nay, 183/183 đơn vị đã thiết lập danh mục nhiệm vụ, sản phẩm dùng chung; 877.672 nhiệm vụ được tạo lập, trong đó có 13.393 nhiệm vụ chiến lược. Trong tháng 8, có 42.359 cán bộ được đánh giá theo mô hình KPI/OKR, gồm 414 cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Thành ủy quản lý; các trợ lý AI trên HanoiWork đã phát sinh 10.858 lượt sử dụng.

Tại xã Tam Hưng, việc học và thực hành theo Bác được gắn với vị trí việc làm và sản phẩm đầu ra. Bí thư Đảng ủy xã Bùi Văn Sáng cho biết, thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị và chỉ đạo của Thành ủy Hà Nội, Đảng ủy xã đã xây dựng kế hoạch, tổ chức triển khai và quán triệt đến toàn thể cán bộ, đảng viên. Sau khi học tập, quán triệt, mỗi cán bộ, đảng viên phải cam kết thực hiện và có sản phẩm đầu ra cụ thể, qua đó đánh giá năng lực thực thi nhiệm vụ.

Trong công tác giải phóng mặt bằng, xã đang triển khai khoảng 10 dự án, với khoảng 2.000ha đất. Riêng dự án Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội, đến ngày 21-9, xã đã ban hành quyết định thu hồi 1.085,6ha của 5.344 hộ gia đình và phần đất công do UBND xã quản lý, đạt 79,4% tổng diện tích thu hồi thực hiện dự án trên địa bàn.

Tại phường Láng, đổi mới công tác cán bộ được đặt trong yêu cầu giải quyết các “điểm nghẽn” theo chuyên đề. Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Láng Nguyễn Hồng Dân cho biết, cách làm này vừa xác định rõ trách nhiệm, vừa tạo không gian để cán bộ phát huy năng lực, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì công việc chung. Trong điều kiện nhân lực còn hạn chế, đây cũng là cách để công việc không bị ách tắc.

Có thể thấy, khi kết quả trở thành thước đo, nêu gương không còn là một khái niệm chung chung. Nó được nhận diện qua tiến độ một dự án, chất lượng giải quyết một hồ sơ, một kiến nghị của người dân hay khả năng tháo gỡ một điểm nghẽn kéo dài.