Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai và lãnh đạo phường Tây Tựu thực hiện nghi thức gắn biển công trình “Dân vận khéo” năm 2026 “Điểm đưa, đón học sinh an toàn, văn minh”. Ảnh: Dung Lê
Từ truyền thống đến yêu cầu đổi mới
Đảng ta xác định cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân; công tác dân vận không phải nhiệm vụ riêng của một cơ quan hay tổ chức nào, mà là trách nhiệm của toàn Đảng và cả hệ thống chính trị. Tư tưởng ấy được Chủ tịch Hồ Chí Minh khái quát sâu sắc qua lời dạy: “Dân vận kém thì việc gì cũng kém, dân vận khéo thì việc gì cũng thành công”.
Lời dạy của Người không chỉ là phương châm hành động, mà còn khẳng định nguyên tắc xuyên suốt: Mọi chủ trương, chính sách muốn đi vào cuộc sống phải xuất phát từ thực tiễn, nguyện vọng của nhân dân, dựa vào nhân dân và hướng tới lợi ích chính đáng của nhân dân. Qua các thời kỳ cách mạng, công tác dân vận luôn giữ vai trò cầu nối giữa Đảng, chính quyền với nhân dân, góp phần củng cố niềm tin, tăng cường đồng thuận và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.
Từ cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc, sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc đến công cuộc đổi mới, thực tiễn cách mạng Việt Nam luôn khẳng định: Sức mạnh của Đảng bắt nguồn từ mối liên hệ mật thiết với nhân dân. Vì vậy, công tác dân vận không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan chuyên trách, mà phải là trách nhiệm thường xuyên của các cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và từng cán bộ, đảng viên.
Bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác dân vận càng trở nên cấp thiết. Ngày 26-8-2026, Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương tổ chức tiếp nhận chức năng, nhiệm vụ tham mưu về công tác dân vận, nhằm đáp ứng yêu cầu sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy và nâng cao hiệu quả hoạt động.
Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết nhấn mạnh, đây là quyết định chính trị quan trọng, nằm trong chủ trương nhất quán của Đảng về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy. Việc chuyển giao chức năng, nhiệm vụ không làm giảm vai trò của công tác dân vận, mà nhằm bố trí lại lực lượng để công tác này mạnh hơn, gần dân hơn và thực chất hơn.
Hơn 18.000 mô hình “Dân vận khéo” hướng về cơ sở
Quán triệt tinh thần đó, Thành ủy Hà Nội xác định đổi mới mạnh mẽ, toàn diện công tác dân vận, gắn chặt với nhiệm vụ chính trị của từng địa phương, cơ quan, đơn vị. Hiệu quả dân vận không chỉ thể hiện ở phương thức triển khai hay kết quả thực hiện nhiệm vụ, mà phải được minh chứng bằng những chuyển biến thực chất trong đời sống và sự hài lòng của nhân dân.
Một trong những điểm nhấn là phong trào thi đua “Dân vận khéo” tiếp tục được triển khai rộng khắp, từng bước gắn chặt hơn với những nhiệm vụ thực tiễn của Thủ đô. 6 tháng đầu năm 2026, toàn thành phố có hơn 18.000 mô hình được đăng ký thực hiện tại các chi bộ thôn, tổ dân phố, cơ quan, đơn vị.
Trong đó, lĩnh vực xây dựng văn hóa, con người Hà Nội thanh lịch, văn minh có 11.943 mô hình; xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh có 2.296 mô hình; phát triển kinh tế, hạ tầng, chuyển đổi số có 2.209 mô hình; bảo đảm quốc phòng, an ninh và đối ngoại nhân dân có 1.917 mô hình.
Trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu đưa công tác dân vận đến gần dân càng được Hà Nội chú trọng. Thành phố đã hướng dẫn tổ chức, hoạt động của khối dân vận xã, phường và tổ dân vận thôn, tổ dân phố. Đến nay, 126 khối dân vận xã, phường và khoảng 5.000 tổ dân vận thôn, tổ dân phố đã được thành lập.
Hiệu quả dân vận được thể hiện rõ nhất khi đối diện với những nhiệm vụ khó, phức tạp, tác động trực tiếp đến quyền lợi và đời sống của người dân, nhất là công tác quy hoạch, giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất. Thông qua tuyên truyền, đối thoại, vận động và phát huy vai trò của những người có uy tín trong cộng đồng, nhiều địa phương đã vận động nhân dân đồng thuận với phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; hiến đất xây dựng công trình phúc lợi, mở rộng đường giao thông nông thôn, di dời mộ phục vụ triển khai dự án.
Cùng với phương thức vận động trực tiếp, Hà Nội đang từng bước mở rộng các kênh tuyên truyền trong môi trường số thông qua những mô hình như: “Thôn số”, “Chợ 4.0”, “Bản tin số”, “Trạm truyền thông số”… Qua đó, người dân được hỗ trợ tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, thương mại điện tử và phản ánh hiện trường qua nền tảng số.
Việc ứng dụng công nghệ không chỉ góp phần đổi mới cách thức cung cấp thông tin, mà còn mở rộng khả năng tương tác giữa chính quyền với nhân dân. Người dân có thêm kênh tiếp cận dịch vụ, phản ánh những vấn đề phát sinh và theo dõi việc xử lý kiến nghị; chính quyền cũng chủ động hơn trong giải quyết các vấn đề từ cơ sở. Qua đó, công tác dân vận từng bước thích ứng với môi trường giao tiếp hiện đại, nhưng vẫn giữ vững yêu cầu cốt lõi là gần dân, hiểu dân và vì lợi ích của nhân dân.
Sự hài lòng của nhân dân là thước đo
Cùng với định hướng đổi mới công tác dân vận trên phạm vi cả nước, ngày 26-8-2026, thành phố Hà Nội cũng bàn giao chức năng, nhiệm vụ tham mưu công tác dân vận về Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội. Việc chuyển giao đặt ra yêu cầu phát huy rõ hơn vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội trong tập hợp, vận động các tầng lớp nhân dân, tăng cường mối liên hệ giữa Đảng, chính quyền với nhân dân và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai khẳng định, dân vận không phải là công việc riêng của một ban, ngành, mà là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và từng cán bộ, đảng viên. Theo đồng chí Bùi Huyền Mai, bước vào giai đoạn phát triển mới, khi mô hình chính quyền địa phương được vận hành theo hướng tinh gọn, gần dân hơn, công tác dân vận của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể ở cơ sở càng phải đổi mới mạnh mẽ, từ nói cho dân nghe chuyển sang cùng dân bàn, cùng dân làm, cùng dân thụ hưởng; từ các phong trào mang tính hình thức chuyển sang những công trình, phần việc cụ thể mà người dân có thể cảm nhận, thụ hưởng và tự hào mỗi ngày.
Định hướng ấy cũng đặt ra yêu cầu chuyển từ tư duy vận động một chiều sang đối thoại, đồng hành và phát huy vai trò chủ thể của nhân dân. Người dân không chỉ tham gia thực hiện các phong trào, mà cần được tạo điều kiện đóng góp ý kiến ngay từ khâu xây dựng chủ trương, lựa chọn nội dung triển khai đến giám sát kết quả.
Trên tinh thần đó, Hà Nội tiếp tục phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội trong giám sát, phản biện xã hội, tham gia xây dựng Đảng, chính quyền và thực hiện dân chủ ở cơ sở. Hoạt động tiếp xúc, đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với nhân dân được quan tâm, tạo điều kiện để người dân trực tiếp bày tỏ ý kiến, kiến nghị và giám sát việc giải quyết những vấn đề liên quan đến đời sống.
Trong lĩnh vực dân tộc, tôn giáo, công tác dân vận tiếp tục được triển khai trên cơ sở tôn trọng, thực hiện đúng chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Việc tôn trọng nhu cầu chính đáng, tăng cường trao đổi, giải thích chính sách và kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh từ cơ sở góp phần củng cố niềm tin, tăng cường sự gắn bó giữa chính quyền với đồng bào các dân tộc, tôn giáo, qua đó vun đắp khối đại đoàn kết toàn dân tộc...
Từ truyền thống 96 năm công tác dân vận của Đảng đến những mô hình đang được triển khai trên địa bàn Hà Nội hôm nay, có thể thấy sức mạnh của dân vận không nằm ở những lời kêu gọi đơn thuần, mà ở khả năng biến chủ trương thành hành động, biến sự đồng thuận thành nguồn lực và biến niềm tin thành động lực phát triển. Khi người dân được tôn trọng, được lắng nghe, tham gia bàn bạc, giám sát và trực tiếp thụ hưởng thành quả, sự đồng thuận sẽ không chỉ dừng ở việc chấp hành chủ trương, chính sách, mà trở thành sự chủ động chung sức, chung lòng xây dựng cộng đồng và Thủ đô. Đó cũng chính là yêu cầu xuyên suốt để công tác dân vận tiếp tục khẳng định vai trò trong giai đoạn mới, phát huy sức mạnh nhân dân, củng cố niềm tin và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững.