Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ: Nêu cao tinh thần trách nhiệm, nhiệt huyết

Bứt phá tiến độ bằng những con số thực chất

Chiến dịch cao điểm lấy mẫu ADN xác định danh tính hài cốt liệt sĩ chưa rõ thông tin là một chủ trương lớn mang tính nhân văn sâu sắc. Thành phố Hà Nội hiện đang quản lý, chăm sóc hơn 54.000 phần mộ liệt sĩ tại 340 nghĩa trang trên địa bàn Thủ đô. Trong đó, nỗi day dứt lớn nhất suốt bao năm qua của nhiều gia đình thân nhân chính là những tấm bia mộ còn khắc dòng chữ "Chưa xác định được thông tin".

Thời gian càng lùi xa, thân nhân các liệt sĩ tuổi ngày một cao, việc xác định danh tính hài cốt liệt sĩ bằng phương pháp giám định gen càng trở nên cấp bách. Triển khai kế hoạch của Ban Chỉ đạo thành phố, sự vào cuộc đồng bộ giữa Cục Chính trị - Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội, Phòng Người có công (Sở Nội vụ, thành phố Hà Nội), Trung tâm Pháp y Hà Nội và cấp ủy, chính quyền các xã, phường đã tạo nên guồng quay khẩn trương, trách nhiệm và đầy quyết tâm.

Nhờ sự chuẩn bị chu đáo và hiệp đồng tác chiến chặt chẽ, tiến độ chiến dịch trong thời gian qua liên tục ghi nhận những mốc chuyển biến tích cực. Điển hình như trong ngày 6-9-2026, các tổ công tác đồng loạt ra quân triển khai lấy mẫu và bàn giao mẫu tại 9 nghĩa trang liệt sĩ. Kết quả trong ngày đã lấy được mẫu của 71/76 phần mộ và hoàn trả trang nghiêm 67 ngôi mộ theo đúng nghi thức.

Lũy kế kết quả tính đến ngày 6-9-2026, toàn thành phố đã hoàn thành nhiệm vụ tại 96 nghĩa trang liệt sĩ. Trong tổng số 2.651 phần mộ được kiểm tra thực tế, các lực lượng chuyên môn đã lấy được mẫu của 2.120 mộ. Số còn lại hoặc không đủ điều kiện lấy mẫu do tiêu hủy hoàn toàn theo thời gian và thổ nhưỡng, hoặc không tìm thấy tiểu cốt. Cùng với công tác lấy mẫu sinh phẩm giám định, quy trình hoàn trả, sửa sang lại phần mộ được thực hiện hết sức chu đáo, cẩn trọng với 2.425 mộ đã được hoàn trả nguyên trạng, bảo đảm tính tôn nghiêm tuyệt đối.

Bước sang tuần thứ hai của tháng 9-2026, guồng quay công việc tiếp tục được đẩy lên mức cao độ. Đại tá Nguyễn Công Hải, Trưởng phòng Chính sách, Cục Chính trị, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội, cho biết: Lịch công tác dày đặc được thiết lập xuyên suốt từ ngày 7-9 đến 13-9. Hàng chục điểm nóng nghĩa trang liệt sĩ được phân công cụ thể cho từng tổ công tác phụ trách, từ Nghĩa trang liệt sĩ Mai Dịch, Tân Minh, Vật Lại, Phú Xuyên, An Khánh, Bình Minh... cho đến các địa bàn Chương Mỹ, Ứng Hòa, Phú Xuyên, Hoài Đức, hay các ca làm việc đặc thù vào khung giờ tối muộn như tại Phú Đô - Mễ Trì, Hiền Ninh.

Quyết tâm về đích thắng lợi

Chứng kiến hiện trường công tác mới thấu hiểu hết sự gian nan của những người làm nhiệm vụ. Để kịp tiến độ lấy mẫu và tránh thời tiết nắng gắt làm ảnh hưởng đến mẫu sinh học, nhiều tổ công tác phải bắt đầu công việc từ 5 - 6 giờ sáng. Thậm chí có những ngày, các chuyên viên pháp y và cán bộ chiến sĩ Ban Chỉ huy quân sự cơ sở phải làm việc liên tục đến 19h30 tối dưới ánh đèn dã chiến.

Từ cán bộ Phòng Chính sách, Ban Chỉ huy quân sự địa phương, cán bộ Sở Nội vụ đến các y bác sĩ, giám định viên Trung tâm Pháp y Hà Nội đều nêu cao tinh thần kỷ luật và sự tỉ mỉ đến từng chi tiết nhỏ. Từng tấc đất được đào xới nhẹ nhàng; từng mảnh xương vụn được cẩn trọng nâng niu, làm sạch, niêm phong đúng quy trình kỹ thuật nghiêm ngặt nhằm bảo đảm chất lượng ADN phục vụ đối sánh. Không chỉ đối mặt với áp lực thời gian và quy chuẩn khoa học khắt khe, họ còn làm việc bằng tất cả sự tôn kính, trân trọng đối với những người con ưu tú đã ngã xuống vì nền độc lập của Tổ quốc.

Mồ hôi ướt đẫm lưng áo sau nhiều giờ tập trung cao độ, nhưng nụ cười vẫn rạng rỡ trên môi mỗi cán bộ khi thu thập thành công một mẫu xương nguyên vẹn. Đó không chỉ là thành quả nghiệp vụ, mà là chiếc chìa khóa mở ra hy vọng tìm lại tên tuổi, quê quán cho các anh linh liệt sĩ sau hàng thập kỷ ngóng chờ của gia đình.

Phó Giám đốc Sở Nội vụ Hà Nội Nguyễn Tây Nam nhấn mạnh: Chiến dịch tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là sự tiếp nối mạch nguồn chăm lo an sinh xã hội và đền ơn đáp nghĩa vốn luôn là nét đẹp truyền thống của Thủ đô ngàn năm văn hiến. Thời gian qua, hàng trăm công trình ghi công được trùng tu, sửa chữa; hàng ngàn sổ tiết kiệm tình nghĩa được trao tận tay các gia đình chính sách. Sự song hành giữa việc bảo đảm đời sống vật chất, tinh thần cho người có công còn sống và nỗ lực đưa các Anh hùng liệt sĩ đã hy sinh về lại với nguồn cội chính là minh chứng rõ nét cho tấm lòng thủy chung, trách nhiệm của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Thủ đô.

Chặng đường phía trước của Chiến dịch 500 ngày đêm vẫn còn nhiều phần việc nặng nề. Song, với sự quyết tâm của các đồng chí lãnh đạo thành phố, sự đồng hành của nhân dân và trên hết là ngọn lửa nhiệt huyết, trách nhiệm của các tổ công tác đang bám trụ hiện trường, chúng ta hoàn toàn tin tưởng rằng chiến dịch sẽ về đích thắng lợi. Mỗi một kết quả giám định thành công mai này sẽ là đóa hoa thơm kính dâng hương hồn các liệt sĩ, xoa dịu nỗi đau chia ly và làm sáng mãi truyền thống đạo lý “đền ơn đáp nghĩa”, “uống nước nhớ nguồn” nghìn đời của dân tộc Việt Nam.